ตรรกะ02-การสร้างภาพโดยการตั้งคำถามกลับ

การสร้างโดยการตั้งคำถามกลับ

โดยชารีฟ วงศ์เสงี่ยม

ถามคำถามที่ไม่ที่เกี่ยวกับเรื่องที่กำลังถกเถียงกันอย่างแท้จริง ถึงแม้ว่าจะเป็นคำถามในเรื่องเดียวกันก็ตาม ในหลายๆกรณีด้วยกันเราจะพบว่า เมื่อ นาย ก. สามารถโต้ตอบหักล้างหลักฐานหรือเหตุผลของนาย ข. นำเสนอมาได้อย่างถูกต้อง ตรงประเด็น ตามกระบวนการใช้เหตุผลที่ถูกต้อง  เมื่อ นาย ข. รู้ว่าตนเองไม่สามารถโต้ตอบหรือหักล้าง นาย ก. กลับได้อย่างถูกต้องและตรงประเด็น  นาย ข. จึงใช้วิธีการถามคำถามที่เพื่อหวังจะสร้างภาพว่าตนเองสามารถหักล้าง โต้แย้งนาย ก. ได้แล้ว  ถ้านาย ก. ตอบคำถามไม่ได้  ทั้งๆที่ถ้าวิเคราะห์ดูแล้ว คำถามที่ถามนั้นไม่ได้เกี่ยวอะไรกันโดยตรง ข้อย้ำว่าโดยตรง กับเรื่องที่กำลังถกกันอยู่เลย และถ้าตอบไม่ได้ก็จะไม่มีผลอะไรเลยต่อหลักฐานและเหตุผลที่นาย ก. นำมาโต้แย้งนาย ข. เพราะมันไม่เกี่ยวข้องกันอย่างแท้จริง เพราะฉะนั้นถ้าผู้ใดเจอสถานการณ์เช่น นาย ก. แล้วแนะนำให้ถามคำถามกลับไปว่า:

1. คำถามที่คุณถามมานั้น คำตอบของมันเกี่ยวข้องกันโดยตรงอย่างแท้จริงหรือไม่กับเรื่องที่เรากำลังถกกันอยู่

2. ถ้าตอบว่าเกี่ยวข้อง เช่นนั้นช่วยพิสูจน์มาก่อนว่ามันจะเกี่ยวกันอย่างแท้จริงอย่างไร

3. และ มัน (คำตอบที่จะได้มา) จะสามารถหักล้างหลักฐานหรือเหตุผลที่ผมได้นำเสนอไปหรือไม่อย่างไร เพราะถ้าคำตอบที่จะได้มาจากคำถามนั้น ไม่มีผลอะไรที่จะมาหักล้างหลักฐานหรือเหตุผลของ นาย ก. ก็เสียเวลาเปล่า และ ถือว่านอกเรื่อง และพยายามเบี่ยงเบนประเด็น และสร้างภาพ  

 

และเช่นกัน จะมีการสร้างภาพให้ตนเองดูดี โดย นาย ข. พูดกับนาย ก. ประมาณว่า “ คุณจะต้องกลับไปอ่านหนังสือเล่มนั้น เล่มนี้มาก่อน เพื่อคุณจะได้มีความเข้าใจที่ดีกว่านี้ ถูกต้องกว่านี้”  หรือ “ คุณได้อ่านหนังสือเล่มนั้น เล่มนี้หรือยัง ถ้ายังไม่ได้อ่านผมแนะนำให้ไปอ่านมาก่อนที่จะถกกันในเรื่องนี้จะดีกว่า” หรือนาย ข. อาจจะพูดอะไรประมาณนี้มาเพื่อสร้างภาพ ซึ่งเมื่อเจอกับสถานการณ์เช่นนี้ ก็ให้ถามคำถามทั้ง 3 ข้อข้างต้นกลับไปโดยปรับเนื้อหาในการถาม คือ:

 

1. เนื้อหาที่อยู่ในหนังสือเล่มที่คุณจะให้ผมอ่านนั้น มันเกี่ยวข้องกันโดยตรงอย่างแท้จริงหรือไม่กับเรื่องที่เรากำลังถกกันอยู่

2. ถ้าตอบว่าเกี่ยวข้อง เช่นนั้นช่วยพิสูจน์มาก่อนว่ามันจะเกี่ยวกันอย่างแท้จริงอย่างไร

3. และ เนื้อหาของหนังสือเล่มที่คุณต้องการให้ผมอ่านนั้นมันจะสามารถหักล้างหลักฐานหรือเหตุผลที่ผมได้นำเสนอไปหรือไม่อย่างไร เพราะถ้าไม่มีผลอะไรที่จะมาหักล้างหลักฐานหรือเหตุผลของ นาย ก. ก็เสียเวลาเปล่า และ ถือว่านอกเรื่อง และพยายามเบี่ยงเบนประเด็น และสร้างภาพ

 

หรืออาจจะมีการถามคำถามในลักษณะที่ส่อให้รู้ว่าเป็นการตั้งเงื่อนไขเพื่อสร้างภาพ โดยสื่อว่าถ้าเราตอบคำถามนั้นๆไม่ได้ก็จะถือว่าเราพ่ายแพ้ในการถกเถียงในประเด็นนั้นๆ  วิธีจัดการก็คือ ให้เราถามคำถามทั้ง 3 ข้างต้นโดยอาจจะมีการปรับคำถามให้เข้ากับคำถามที่อีกฝ่ายถามมาเพื่อสร้างภาพ

 

หมวดหมู่: